Column LCR-voorzitter Gerrit van der Meer: een ronde tafel?


Gerrit van der Meer, voorzitter van de Landelijke Cliëntenraad, schrijft elke maand een column waarin hij reflecteert op actuele gebeurtenissen. Dit keer belicht hij de het Ronde Tafelgesprek over de Participatiewet in de Tweede Kamer. De meeste indruk maakten twee vrouwen die een inkijkje in hun leven gaven. Oudere columns lezen? Klik hier.


In de Tweede Kamer heet een hoorzitting een Ronde Tafelgesprek. Ik nam recent deel aan de gesprekken over de Wet maatregelen Wet werk en bijstand en over de Participatiewet. Een louterende ervaring kan ik het niet noemen.

 

Het Ronde Tafelgesprek over de Participatiewet duurde de hele dag. Achttien sprekers kwamen in vier blokken aan het woord. Ik mocht als tweede spreken en had met de eerste, de vertegenwoordiger van Ieder(in), intensief afgestemd. Wij konden met z’n tweeën dus mooi de toon voor de rest van de dag zetten. Dat is ons gelukt. De boodschap vertoonde veel overeenkomsten met die bij de hoorzitting over de Wet maatregelen WWB.

We zijn het eens met een groot deel van de doelen zoals die in de memorie van toelichting staan. Maar… we hebben niet het vertrouwen dat die doelen met de voorliggende wetsteksten worden gehaald.

 

Ik zeg het nog maar eens: deze twee wetten vergroten de kansen van werkzoekenden (met of zonder beperking) op de arbeidsmarkt niet. Je verantwoordelijkheidsgevoel wordt niet groter door een zware straf. Je wordt niet zelfredzamer als je precies moet doen wat je klantmanager zegt. Je eigen kracht wordt vernietigd en je raakt geïsoleerd van je sociale omgeving als je uitkering drie maanden wordt stilgelegd. Je ontwikkelt geen ‘werknemersvaardigheden’ door te werken in een verplichte tegenprestatie. Dat doet totaal geen beroep op je talenten, sluit vaak niet aan op je persoonlijke belangstelling en is in een aantal gevallen zelfs ronduit vernederend. Ik had er nog een paar duidelijke voorbeelden bij bedacht. Helaas kon ik die niet geven omdat de spreektijd van vier minuten te kort was.

 

Na mij kwam Connie Kooijman: een vrouw met een licht verstandelijke beperking. Haar verhaal was hét verhaal van een ervaringsdeskundige en aan de gezichten van de Kamerleden was te zien dat het heel goed binnenkwam. Dat gebeurde nog sterker in het tweede blok toen er, naast een banencoach, allemaal mensen met een beperking aan de ronde tafel aanschoven.

Echte indruk maakte Pauline Gransier. Zij vertelde hoe ze haar leven op orde had gekregen. Ze woont zelfstandig, ze studeert Film- en Literatuurwetenschap, is columniste en redacteur van verschillende bladen en heeft een inspirerende gedrevenheid. Ze heeft dus geleerd hoe ze met haar beperkingen (spastisch en ernstig slechthorend) het beste uit zichzelf kan halen. Maar de Participatiewet kan haar leven weer overhoop gooien: als ze studeert, krijgt ze straks geen Wajong uitkering meer. Naast haar studie en vele activiteiten ook nog werken om alle kosten te kunnen betalen is écht te veel gevraagd. 'Mijn leven is prima zo, laat het alsjeblieft zo blijven!' Zo sloot ze haar emotionele en ijzersterke betoog af. Waarna spontaan gebeurde wat in de Tweede Kamer absoluut niet mag, maar wat voorzitter Mariëtte Hamer voor deze keer toestond: er brak een daverend applaus los. De Kamerleden waren zichtbaar onder de indruk. De moeder van Pauline zat recht voor me. Ik zei tegen haar:’Daar komen wij met al onze gelikte betogen nooit meer overheen!’ Pauline zelf nam met een brede glimlach de complimenten in ontvangst.

 

Tijdens de rest van het Ronde Tafelgesprek legden ook de andere sprekers aan de Kamerleden uit dat wezenlijke zaken in de Participatiewet niet kloppen en dat de wet echt moet worden aangepast. ’s Avonds besteedden de media natuurlijk vooral aandacht aan de ‘grote mannen’, Ton Heerts en Bernard Wientjes. Maar nu haalde de ‘grote vrouw’ Pauline ook het journaal.

 

Na zo’n dag denk ik ‘Hier kan de Kamer toch niet omheen? Zoveel (ervarings)deskundigen en belanghebbenden die haarfijn uitleggen wat er aan de wet niet klopt en wat er moet worden veranderd. Dan gaan ze die veranderingen toch wel aanbrengen?’  

Maar de besluitvorming in de politiek is in deze periode wat bijzonder. Omdat niet alleen een meerderheid in de Tweede Kamer moet worden behaald, maar ook in de Eerste Kamer een heel anders samengestelde meerderheid moet worden gevonden. Dat vergt veel overleg, waarbij een boel compromissen worden gesloten. Zou er, na het begrotingsakkoord, straks ook een PW-akkoord komen? Dan wordt daarover volgens mij onderhandeld aan een tafel die hartstikke rechthoekig is in plaats van rond en waar Pauline en ik vast niet aanzitten.

Het spijt me, maar ik durf u niet te beloven dat de licht naïeve gedachte dat er wel veranderingen in het wetsvoorstel Participatiewet worden doorgevoerd, werkelijkheid wordt. Maar als de leden van beide Kamers mij willen verrassen, zijn ze van harte welkom! Nog mooier: dat Pauline dan namens het hele parlement een welverdiende en mooie bos bloemen krijgt. En anders krijgt ze hem wel van mij.


Wilt u reageren op deze column of heeft u vragen? .

(30 januari 2014)

Twitter share button Facebook share button LinkedIn share button

Laatst gewijzigd op 22 januari 2015 11:35:23

Vraag en antwoord